درمان اختلال خواب و هرآنچه درباره آن باید بدانید

۲۴ آبان ۱۴۰۱ | ۱۴:۴۸ کد : ۳۷۸۸۹ آخرین مقالات
تعداد بازدید:۵۹
آنچه در این مقاله می‌خوانید: _ تعریف اختلال خواب ویژگی یک خواب خوب چیست؟ علت اختلال خواب چیست؟ علائم اختلال خواب چیست؟ _ معرفی انواع اختلال خواب تشخیص اختلال خواب چگونگی درمان اختلال خواب بهداشت خواب و پیشگیری از اختلالات خواب
درمان اختلال خواب و هرآنچه درباره آن باید بدانید

تابه‌حال برایتان اتفاق افتاده است که برای خوابیدن دچار مشکل شوید؟ برای مثال دیر به خواب بروید یا کیفیت خوابتان آنقدر پایین بیاید که دائما بیدار شوید. گاهی افراد در فرآیند خواب دچار مشکلات جدی می‌شوند. این اختلال در خواب روند طبیعی زندگی افراد را به طور کلی مختل می‌کند. خواب، زمان استراحت مغز است. اگر این زمان استراحت از مغز گرفته شود و یا خواب به صورت عمیق و مستمر نباشد، فرد در طول روز دچار عدم تمرکز خواهد بود. بنابراین باید بدانید اختلال خواب نه تنها باعث پریشانی و خستگی می‌شود بلکه زندگی عاطفی و شغلی فرد را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد. فردی که دچار اختلال خواب است ممکن است به دلیل عدم تمرکز حتی شغل خود را از دست بدهد.

اختلال خواب می‌تواند دلایل مختلف پزشکی و یا روانی داشته باشد. بنابراین به افراد توصیه می‌شود هنگام مواجه با اختلال خواب در ابتدا برای تشخیص علت آن به روانشناس مراجعه کنند تا بدانند علت اختلال خواب چیست و پس از آن برای درمان آن قدام کنند.

 

تعریف اختلال خواب

برای آنکه با اختلال خواب بیشتر آشنا شوید لازم است در ابتدا به صورت کلی بدانید اختلال خواب چیست و شامل چه مواردی می‌شود.

همه‌ انسان‌ها در طول شبانه‌روز به هشت ساعت خواب احتیاج دارند. اما گاهی برخی عوامل پزشکی یا روانی مانند استرس و اضطراب این فرآیند را دچار اختلال می‌کنند. هر فردی ممکن است به علت استرس یا موارد دیگر برخی شب‌ها نتواند به خوبی بخوابد، ولی با رفع وضعیت استرس‌زا یا بیماری، دوباره روند عادی خواب طی می‌شود. اما اگر این اختلال در فرآیند خواب به صورت مستمر ادامه پیدا کند و بر کیفیت زندگی فرد اثر بگذارد، اینجاست که باید اختلال خواب در فرد بررسی شده و پاسخ درستی به این سوال که علت اختلال خواب چیست داده شود.

گاهی اختلال خواب به علت استرس و اضطراب زیاد در فرد ایجاد می‌شود. درمان استرس به فرد کمک می‌کند تا فرآیند خواب به حالت عادی خود بازگردد. استرس و اضطراب یکی از مهم‌ترین علل اختلال خواب هستند

ویژگی یک خواب خوب چیست؟

به‌نظر شما یک خواب خوب چه ویژگی‌هایی دارد؟ برای آنکه اختلال خواب را بهتر درک کنید، بهتر است ویژگی‌های یک خواب باکیفیت را باهم بررسی کنیم.

معیارهای یک خواب سالم را می‌توان در چند بخش تقسیم کرد. برای اینکه بدانید آیا شب گذشته خواب سالم و خوبی داشته‌اید، باید موارد زیر را بررسی کنید.

تمرکز و هوشیاری

 یکی از ویژگی‌های مهم یک خواب خوب و کافی این است که در طول روز احساس هوشیاری و تمرکز کافی داشته باشید. اگر در طول روز بدون دلیل تمرکز خود را از دست می‌دهید باید بدانید خواب شما کیفیت لازم را ندارد.

بیدار نشدن در طول شب

میزان کیفیت خواب شما به این موضوع بستگی دارد که آیا در طول شب از خواب بیدار می‌شوید؟ و یا اگر بیدار می‌شوید می‌توانید دوباره و به راحتی به خواب بروید؟

مدت زمان خواب

هر فرد سالم باید بین 6 تا 8 ساعت خواب مفید داشته باشد. تا بدن زمان کافی برای استراحت داشته باشد. یکی از معیار‌های بررسی کیفیت خواب، میزان مفید خواب است.

علت اختلال خواب چیست؟

یکی از اصلی‌ترین پرسش بیمارانی که دچار اختلال خواب هستند این است که علت اختلال خواب چیست؟ یافتن پاسخ این پرسش به شما کمک می‌کند فرآیند درمان را به درستی پیگیری و مشکل خود را رفع کنید.

در ادامه برخی از علت‌های اختلال خواب را بررسی می‌کنیم.

افسردگی

بسیاری از افرادی که دچار افسردگی هستند، الگوی خواب نامنظمی دارند و نمی‌تواند به درستی بخوابند. این افراد با مراجعه به روانشناس و درمان افسردگی می‌توانند الگوی خواب خود را تنظیم کنند.

استرس و اضطراب

یکی از مهم‌ترین دلایل اختلال خواب، استرس و اضطراب زیاد است. افرادی که دچار میزان بالایی از استرس هستند و کنترل آن برایشان ممکن نیست اغلب دچار بی‌خوابی و کم خوابی می‌شوند.

دردهای مفصلی و سردرد

 گاهی درد‌های مفصلی مانند آرتروز و یا سردرد‌های شدید باعث می‌شوند فرد نتواند در طول شب به درستی بخوابد.

بیماری‌های دستگاه تنفسی و آلرژی 

افرادی که دچار بیماری‌های تنفسی و آلرژی هستند، چون در هنگام خواب نمی‌توانند به درستی نفس بکشند، خواب آن‌ها دچار اختلال و بی‌نظمی می‌شود.

تکرر ادرار شبانه 

مشکلات روده و یا مجاری ادراری باعث می‌شود فرد بار‌ها از خواب بیدار شود و خواب مستمر شب برای او دشوار شود.

شب‌کاری

افرادی که در مشاغل خاص فعالیت می‌کنند و بخشی از شیفت کاری آن‌ها در طول شب انجام می‌شود، در بلندمدت به دلیل به‌هم‌خوردن ساعت بیولوژیکی خواب بدنشان، دچار اختلال خواب می‌شوند.

اعتیاد به مواد مخدر و الکل

 اعتیاد به مواد مخدر و الکل نیز از مواردی است که باعث ایجاد اختلال خواب در افراد می‌شود.

ژنتیک

گاهی اختلال خواب در افراد علت ژنتیکی دارد که باید توسط پزشک تشخیص داده شود.

 

علائم اختلال خواب چیست؟

همانطور که پیش‌تر هم گفتیم اختلال خواب کیفیت زندگی فرد را تحت تاثیر قرار می‌دهد. وقتی فرد به درستی نمی‌خوابد، در طول روز نیز دچار مشکلات جدی می‌شود که زندگی و کار او را دچار اشکال و اختلال می‌کند. در ادامه برخی از علائم اختلال خواب را ذکر می‌کنیم. این علائم براساس نوع اختلال خواب در هر فرد متفاوت است و حتی میزان بروز آن در هر کدام از اختلالات خواب متغیر است. 

 

خستگی در طول روز

 احساس خستگی مداوم در روز یکی از علائم ابتلای فرد به اختلال خواب است. افرادی که دچار اختلال خواب هستند، در طول روز احساس خستگی و کسالت زیادی دارند.

 

عدم تمرکز

اختلال خواب باعث می‌شود، فرد نتواند بر کار یا زندگی شخصی خود تمرکز کند. فردی که دارای اختلال خواب است، نمی‌تواند روی افکار خود تمرکز داشته باشد. این عدم تمرکز اغلب زندگی شغلی افراد را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

 

میل به چرت‌زدن در روز

اختلال خواب موجب می‌شود فرد در طول روز خواب‌آلود باشد و میل به چرت زدن داشته باشد.

معرفی انواع اختلال خواب

 

سندروم پای بی‌قرار

سندروم پای بی قرار به حالتی گفته می‌شود که فرد احساس نیاز شدید به تکان دادن پاها دارد. سندروم پای بی‌قرار اغلب در هنگام خواب رخ می‎‌دهد. این اختلال گاهی با مورمور شدن و سوزش در پاها همراه است.

 

آپنه خواب

به وقفه‌های تنفسی در حین خواب، آپنه خواب گفته می‌شود. این وقفه‌های تنفسی باعث نرسیدن اکسیژن به فرد می‌شود. در این شرایط افراد به صورت مکرر از خواب بیدار می‌شوند.

حمله‌ خواب

 برخی افراد بدون دلیل در طول روز دچار خستگی می‌شوند و به طور ناگهانی به خواب می‌روند. این خواب ناگهانی با بروز فلج خواب همراه است. یعنی فرد پس از بیدار شدن به سرعت قادر به حرکت نیست. حمله خواب ممکن است بدون دلیل و یا بر اثر بیماری‌های مانند ام اس رخ دهد.

خواب‌پریشی

خواب‌پریشی یکی از اختلالات خواب است که در آن فرد رفتار‌های غیرمعمولی مانند: حرف زدن در خواب، شب ادراری، کابوس، راه رفتن در خواب، ناله کردن و .. را تجربه می‌کند.

 

بی‌خوابی

بی‌خوابی یکی از مهم‌ترین و البته رایج‌ترین انواع اختلالات خواب است. بی‌خوابی به مشکل برای خوابیدن یا مشکل در خواب ماندن اشاره دارد. این بی‌خوابی ممکن است براثر عوامل مختلف رخ دهد.

تشخیص اختلال خواب

بررسی اینکه علت اختلال خواب چیست توسط روانشناس یا روانپزشک انجام می‌شود. روانشناس ابتدا معاینات فیزیکی را انجام می‌دهد و سوابق پزشکی بیمار را بررسی می‌کند، تا اختلال خواب را تشخیص داده و علت آن را مشخص کند.

برای تشخیص اینکه علت اختلال خواب چیست معمولا سه نوع آزمایش مورد استفاده قرار می‌گیرد.

1. نوار مغزی

 نوار مغزی به آزمایشی گفته می‌شود که فعالیت الکتریکی مغز را ارزیابی و مشکلات فعالیت مغز را ثبت و بررسی می‌‌کند.

2. آزمایش ژنتیکی خون

این روش، نوعی آزمایش خون است که برای بررسی بیماری‌های زمینه‌ای که منجر به اختلالات خواب می‌شوند، به کار می‌رود.

3. پلی سومنوگرافی (آزمایش چندگانه خواب)

پلی سومنوگرافی، آزمایشی است که میزان اکسیژن، حرکات بدن و امواج مغزی را در هنگام خواب بررسی می‌کند، تا مشکلاتی را که منجر به اختلال خواب می‌شوند مورد ارزیابی قرار دهد.

 

چگونگی درمان اختلال خواب

درمان اختلال خواب چیست و چگونه باید فرآیند درمان آغاز شود ؟ این پرسشی است که افراد مبتلا به اختلال خواب باید به آن پاسخ دهند.

درمان اختلال خواب بسته به اینکه نوع اختلال خواب چیست، متفاوت است. اما معمولا درمانی دارویی در کنار اصلاح سبک زندگی به کار گرفته می‌شود.

داروهای مورد استفاده برای درمان اختلال خواب، بسته به نوع اختلال متفاوت است. بنابراین ممکن است داروی خواب‌آور، داروی درمان آلرژی، داروهای مربوط به درمان دستگاه تنفسی و ... توصیه شود که باید توسط پزشک تشخیص داده و تجویز شود.

اصلاح سبک زندگی نیز در درمان بسیاری از اختلالات خواب موثر است. از مهم‌ترین موارد اصلاح سبک زندگی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

 

  • ترک الکل و مواد مخدر
  • تغذیه سالم (مصرف سبزیجات و کم کردن مصرف شکر و کافئین)
  • کاهش استرس و اضطراب
  • ورزش کردن
  • تنظیم ساعت خوابیدن و بیدار شدن
  • نوشیدن آب کمتر قبل از خواب و ...
  • انجام تمرینات تنفسی و یا ورزش‌هایی مانند یوگا

 

بهداشت خواب و پیشگیری از اختلالات خواب

رعایت اصول بهداشت خواب به شما کمک می‌کند، علاوه براینکه خواب راحتی داشته باشید، از ابتلا به اختلالات خواب هم پیشگیری کنید.

بهداشت خواب به عادات سالمی گفته می‌شود که موجب بالاتر رفتن کیفیت خواب می‌شود و فرد را برای داشتن یک خواب سالم کمک می‌کند.

برخی از این موارد که به کیفیت خواب شما کمک می‌کند به شرح زیر هستند:

 

  • از اتاق خواب تنها برای خوابیدن استفاده کنید و مواردی مثل تلویزیون دیدن، کتاب خواندن، غذا خوردن و ... را در محل خواب خود انجام ندهید.
  • فضای اتاق خواب را طوری طراحی کنید که آرامش‌دهنده باشد و نور کمی داشته باشد.
  • قبل از خواب از خوردن غذاهای سنگین و یا کافئین خودداری کنید.
  • برای خواب برنامه و زمان مشخص داشته باشید و سعی کنید هرروز در یک زمان مشخص بخوابید.
  • تخت، تشک و بالش مناسب و راحت را برای خوابیدن انتخاب کنید.
  • تمرینات تنفسی و آرامش‌بخش انجام دهید.
  • از انجام فعالیت‌های کاری و استرس‌زا پیش از خواب خودداری کنید.
  • سعی کنید در ابتدای روز ورزش کنید و از ورزش کردن هنگام شب و قبل از خواب خودداری کنید.

 

 

بهترین کلینیک روانشناسی برای درمان اختلال خواب

 

اگر تا به اینجا با خواندن این مقاله به این نتیجه رسیدید که دارای علائم و نشانه‌های اختلال خواب هستید. به شما توصیه می‌کنیم در نزدیک‌ترین زمان به یک کلینیک روانشناسی برای درمان اختلال خواب، مراجعه کنید. برای اینکه بدانید علت اختلال خواب چیست‌ با روانشناس خود این موضوع را مطرح کنید.

اختلال خواب جزو مواردی است که افراد به تنهایی قادر به تشخیص و درمان آن نیستند. مراجعه به یک روانشناس و یا روانپزشک متخصص به شما کمک می‌کند علت و راه‌های درمان اختلال خواب را بدانید.

روانشناسان مرکز تحقیقات آموزش و مشاوره خانواده پژوهشگاه حوزه و دانشگاه  آماده ارائه خدمات به شما هستند. می‌توانید برای رزرو نوبت همین حالا از طریق شماره ۳۲۸۱۲۷۷۷ و ۳۲۱۱۱۲۹۸ اقدام نمایید.

سخن آخر

اختلال خواب به مواردی گفته می‌شود که فرد به دلایل پزشکی و یا روانشناختی مانند استرس، در زمینه به خواب رفتن و یا در خواب ماندن مشکل دارد. اختلال خواب انواع مختلفی دارد که روش درمان هرکدام از این اختلالات متفاوت است. در برخی موارد رفع بیماری‌های زمینه‌ای و در برخی موارد اصلاح سبک زندگی و یا هردو برای بیمار به کار گرفته می‌شود.

اختلالات خواب جزو مواردی هستند که اگر درمان نشوند زندگی فرد را دچار چالش جدی می‌کنند. حتی ممکن است فرد شغل خود را از دست بدهد. اختلالات خواب باعث می‌شوند فرد در طول روز دائما خسته باشد و نتواند روی کارهایش تمرکز کند. برای درمان اختلالات خواب ابتدا باید علت اختلال خواب را بدانید.

اگر شما هم به دنبال درمان اختلال خواب هستید، بهتر است هرچه سریع‌تر به یک روانشناس مراجعه و فرآیند درمان را پیگیری کنید.

کلید واژه ها: اختلال خواب درمان اختلال خواب بهداشت خواب مرکز تحقیقات، آموزش و مشاوره خانواده مرکز مشاوره خانواده


نظر شما :